nn
Boeddhisme & Psychologie
een pagina gewijd aan de raakvlakken tussen boeddhisme, psychologie en filosofie

Introductie

Welkom op deze site die gewijd is aan de raakvlakken tussen boeddhisme, psychologie en filosofie.

Hier vind je artikelen en achtergrondinformatie over wat wij in psychologische zin van boeddhisme kunnen leren. Deze site is voor iedereen die interesse heeft in de menselijke geest, psychologie, filosofie en vooral in de vraag hoe wij tot onze ervaring van de werkelijkheid komen.

Boeddha deed een aantal 'ontdekkingen' die bekend staan als 'de vier edele waarheden'. Op zichzelf zijn ze niet erg opzienbarend maar ze waren wel de aanzet tot wat bekend werd als 'boeddhisme'. En het zijn ontdekkingen waar wij doorgaans maar weinig acht op slaan, terwijl ze voor een streven naar een 'goed leven' wel de moeite waard zijn om je in te verdiepen.

- De eerste is dat wij altijd wrijving ervaren in ons leven. Die wrijving uit zich soms als duidelijk lijden maar die is er ook bij dingen waar we van genieten. Als iets aangenaam is zijn we ons er ook van bewust dat het kan ophouden, we leven dan met de hoop dat het nog heel lang blijft en met de vrees dat het ophoudt.
- De tweede is dat de oorzaak van die wrijving, of ongemak, niet gelegen is in de omstandigheden maar in hoe wij onszelf en de wereld om ons heen beschouwen, en daarmee in hoe wij de werkelijkheid in relatie tot onszelf begrijpen en ervaren.
- De derde en de vierde ontdekking gaan over het besef dat als er een oorzaak is er ook een oplossing is en wat die oplossing is. De oplossing is volgens Boeddha gelegen in hoe wij de werkelijkheid begrijpen, onze houding ten opzichte van anderen en hoe wij onze geest trainen.

Al die aspecten zullen hier direct of indirect ter sprake komen. Als de oorzaak van het ongemak in ons leven niet in de omstandigheden gelegen is, maar in hoe wij de werkelijk ervaren, is het zaak om te onderzoeken wat de ware aard is van wat wij ervaren. Bestaat de wereld zoals wij die ervaren ook als zodanig los van ons? Of komt onze ervaring tot stand in een dynamische wisselwerking tussen ons en 'de wereld'?
Dat zijn de vragen waar het mee begint en die op zichzelf weer de vraag oproepen hoe onze ervaringen überhaupt tot stand komen. Wat in boeddhisme weer samenhangt met wat er nodig is om als persoon te kunnen functioneren.
Al snel raakt dat ook aan hedendaagse vragen over persoonlijke identiteit, bewustzijn en vrije wil, ook al zijn dat geen typische boeddhistische onderwerpen. Het zijn vragen waar Westerse filosofie - in het bijzonder philosophy of mind - zich mee bezighoudt, maar waar boeddhistische opvattingen wel wat aan toe kunnen voegen.

Deze pagina's gaan stukje bij beetje gevuld worden met gedachtes over dit soort vragen, in een wisselwerking tussen boeddhisme, psychologie en filosofie.

Heb je vragen, opmerkingen of suggesties voor onderwerpen (die hoeven zeker niet boeddhistisch te zijn, maar wel een link met psychologie hebben) stuur dan een mail naar info@boeddhisme-en-psychologie.nl.
Ook hele kritische opmerkingen en tegenwerpingen zijn welkom. Die kunnen bijdragen tot verdere reflectie en leiden tot nuanceringen of nadere toelichtingen.

Robert Keurntjes